Ο Ντίνος Φοινικαρίδης μιλά στο Μ10 και εξηγεί γιατί άφησε το αθλητικό για το πολιτικό ρεπορτάζ

Βόρις Καραγιάννης

Γράφει:
Βόρις Καραγιάννης

Ο δημοσιογράφος του ΡΙΚ βρέθηκε από τελικούς Μουντιάλ σε… «τελικούς» Κυπριακού στη Γενεύη. Μίλησε στον Βόρι Καραγιάννη για τη νέα του πραγματικότητα, για τις διαφορές αθλητικού και πολιτικού ρεπορτάζ.


Με τον Ντίνο Φοινικαρίδη γνωριζόμαστε εδώ και 15 χρόνια. Από τότε δηλαδή που τον συνάντησα ως νέος αθλητικός συντάκτης. Ήταν ήδη 10 χρόνια στο χώρο. Αξιόπιστος και σοβαρός, ήταν μία από εκείνες τις περιπτώσεις αθλητικογράφων που το ενδιαφέρον τους για τον αθλητισμό ξεπερνούσε την -απλώς και μόνο- αγάπη για την μπάλα. Άλλωστε το ποδόσφαιρο και ο αθλητισμός είναι πολύ περισσότερα πράγματα. Το έχει πει πολύ καλά ο Νίκος Καζαντζάκης… Ο ίδιος το διαπίστωσε καλύτερα από τον καθένα όταν συνέγραψε το βιβλίο «Ποδόσφαιρο: Άθλημα του λαού ή των κομματικών ελίτ». Η απόφασή του να αφήσει το αθλητικό ρεπορτάζ, στο οποίο καταξιώθηκε, για το πολιτικό στο οποίο ξεκινούσε από το αρχικό στάδιο της δημοσιογραφίας, ήταν μία απόφαση δύσκολη, αλλά το αποτέλεσμα τον δικαιώνει. Και δικαιώνει και γενικότερα τους αθλητικούς συντάκτες που πολλοί τους υποτιμούν! Στην Κύπρο δεν είναι τόσο συνηθισμένη μία τέτοια μετακίνηση. Στην Ελλάδα είναι πολύ περισσότερο. Γνωστοί δημοσιογράφοι του πολιτικού ξεκίνησαν την καριέρα τους από τα αθλητικά. Γιατί όντως το αθλητικό ρεπορτάζ είναι σχολείο, όπως θα σημειώσει και ο Ντίνος Φοινικαρίδης και είναι σε πολλά πράγματα δυσκολότερο απ’ όλα. Ήπιαμε έναν καφέ και τα είπαμε με τον Ντίνο και το αποτέλεσμα είναι αυτό που τώρα θα διαβάσετε… 


 

- Πώς βρέθηκες από το αθλητικό ρεπορτάζ στο πολιτικό; 

Η αλήθεια είναι ότι το σκεφτόμουν αρκετό καιρό. Ένιωθα ότι είχα ολοκληρώσει τον κύκλο στο αθλητικό. Αυτό γιατί είχα την τύχη να καλύψω τρεις Ολυμπιάδες. Έκανα τελικό Μουντιάλ στην Αφρική το 2010. Τελικούς του Γιουρόπα Λιγκ. Έκανα παγκόσμια πρωταθλήματα στίβου. Μεγάλες διοργανώσεις στο τένις. Είχα την ευκαιρία να κάνω τα πάντα στο αθλητικό ρεπορτάζ μέσα σε 25 χρόνια. Επίσης όταν έγραψα το βιβλίο «Ποδόσφαιρο: Άθλημα του λαού ή των κομματικών ελίτ» -στο οποίο συνδεόταν η σχέση της πολιτικής με τον αθλητισμό και έκανα και ένα σχετικό ντοκιμαντέρ στο ΡΙΚ- κάπου ένιωσα πως ό,τι είχα να κάνω στο αθλητικό, το έκανα. Ήθελα μία αλλαγή. Έψαχνα ένα νέο κίνητρο για να κάνω μια αρχή. Να βγω ξανά στο ρεπορτάζ. Το σκεφτόμουν 5-6 μήνες και τελικά πήρα την απόφαση να μετακινηθώ. 

- Και έχεις μπει πλέον σε όλο το φάσμα του ρεπορτάζ και των καθηκόντων…

Ναι έχω κάνει κάποιες εκπομπές «Πρωινό Δρομολόγιο» στο ραδιόφωνο, όπως και την εκπομπή «Πρόσωπο με πρόσωπο» και βάρδια στο πρώτο πρόγραμμα του ΡΙΚ που θεωρείται η «μάνα των ειδήσεων». Από εκεί ξεκινά όλη η ειδησιογραφική δουλειά της ημέρας. 


 

- Αν και δεν ήσουν ποτέ ένας από τους αθλητικογράφους που το ενδιαφέρον σου περιοριζόταν μόνο στα αθλητικά, ένιωθες κάπως μειονεκτικά στο πολιτικό ρεπορτάζ; 

Μειονεκτικά δεν ένιωθα γιατί το αθλητικό ρεπορτάζ είναι μεγάλο σχολείο. Δυστυχώς υπάρχει μία υποτίμηση στην Κύπρο γιατί δεν το θεωρούν πολύ σημαντικό, αλλά είναι σημαντικό. Και σε κάποια πράγματα είναι πιο δύσκολο από το πολιτικό ρεπορτάζ. Γιατί χρειάζεται πολύ διάβασμα, ειδικά σε μεγάλες διοργανώσεις, φοβερές εγκυκλοπαιδικές γνώσεις. Πρέπει να ξέρεις την ιστορία κάθε αθλητή, του αθλήματος, τους κανόνες του αθλήματος. Οι αρχές της δημοσιογραφίας και η ηθική της δημοσιογραφίας είναι παντού οι ίδιες. Αυτό που ήταν σημαντικό ήταν για μένα να επαναπροσδιορίσω εγώ ο ίδιος τη νέα μου δημοσιογραφική ταυτότητα. Και αυτό μου πήρε κάποιο διάστημα. Το δεύτερο ήταν να με αποδεχθεί ο κόσμος. Δεν ξεκίνησα αμέσως στο πολιτικό. Ήμουν αρχικά στα διεθνή. Το τρίτο ήταν να σε αποδεχθεί ο ίδιος ο χώρος του πολιτικού. Να κάνεις πηγές. Αυτό τελικά ήταν το πιο εύκολο γιατί ήμουν γνωστός από την τηλεόραση μέσω του αθλητικού ρεπορτάζ και ένιωσα σχεδόν αμέσως ότι έγινα αποδεχτός. Το πολιτικό έχει συγκεκριμένη ορολογία και πρέπει να είσαι πολύ προσεχτικός, ιδιαίτερα στο κυπριακό. Ελπίζω να τα κατάφερα να γίνω αποδεκτός. Ήθελε σεμνότητα. Δεν μπορείς να μπαίνεις σ’ έναν χώρο νέο... ως ταύρος σε υαλοπωλείο. Πρέπει να μπεις στο χώρο με σεβασμό και να πείσεις ότι μπορείς να είσαι αξιόπιστος. 

- Ο κόσμος; Σίγουρα παραξενεύτηκε γιατί δεν είναι συχνό φαινόμενο στην Κύπρο ένας αθλητικογράφος να μετακινείται στο πολιτικό. Στην Ελλάδα είναι πολύ πιο συχνό...

Ο κόσμος που ασχολείται με τα αθλητικά με ρωτά γιατί έφυγα. Και η απάντηση μου ήταν ότι ήθελα να κάνω κάτι νέο. Ο κόσμος που δεν ασχολείται με τα αθλητικά μου λέει κάτι που δεν μου αρέσει. Ότι χαράμιζα τον εαυτό μου στο αθλητικό ρεπορτάζ. Και αυτό με ενοχλεί γιατί είναι σαν να διαγράφω τα 25 χρόνια της ζωής μου. Και δεν είναι έτσι. Σ' ένα νέο χώρο υπάρχουν πάντα τρία στάδια. Υπάρχει το στάδιο της αποδοχής, της καθιέρωσης και της καταξίωσης. Εγώ ακόμα είμαι στο στάδιο της αποδοχής. Τώρα γίνομαι πλέον αποδεκτός ως πολιτικός συντάκτης και όχι ως αθλητικός. 


 

- Στο κάθε ρεπορτάζ έχεις τους αντίστοιχους συνεργάτες και δεν μιλώ για τους συναδέλφους αλλά για τις πηγές, τους ανθρώπους με τους οποίους επικοινωνείς. Ο κόσμος του αθλητισμού είναι ένας συγκεκριμένος κόσμος. Είναι τόσο διαφορετικός ο κόσμος του αθλητικού από τον κόσμο της πολιτικής; 

Δεν είναι πολύ διαφορετικοί. Πολλές φορές είναι και συγκοινωνούντα δοχεία. Η νοοτροπία είναι η ίδια. Η ενόχληση είναι η ίδια όταν πεις κάτι που σε κάποιους δεν αρέσει. Η διαφορά είναι ότι στο αθλητικό έχει χαθεί η επαφή με τις πηγές. Είναι κάτι που με ενοχλούσε και έπαιξε ίσως ρόλο στην απόφασή μου να μετακινηθώ στο πολιτικό. Θυμάμαι τότε που ξεκίνησα το αθλητικό, οι προπονήσεις των ομάδων ήταν ανοικτές. Μπορούσες να μιλήσεις με παίκτες, προπονητές και παράγοντες. Σήμερα είναι κλειστές. Δεν έχεις πρόσβαση στους παίκτες. Οι ομάδες οργανώθηκαν και βάζουν τα πάντα στις ιστοσελίδες. Δεν μπορεί κάποιος εύκολα να διαφοροποιηθεί από τους άλλους ως προς το ρεπορτάζ. Εχει ισοπεδωθεί. 

Στο πολιτικό μπορείς να σηκώσεις το τηλέφωνο και να μιλήσεις με μία πηγή. Είναι επίσης όλοι διαθέσιμοι για μία δήλωση on camera. Ακόμα και ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας 3-4 φορές την εβδομάδα θα μιλήσει στις κάμερες έξω από το Προεδρικό. 

- Είναι διαθέσιμος ο Πρόεδρος αλλά δεν είναι διαθέσιμος ο αριστερός μπακ της «χ» ομάδας (γέλια)… 

(γέλια) Αυτή είναι η διαφορά! 

- Σου λείπει κάτι από το αθλητικό ρεπορτάζ;

Μου λείπουν οι μεγάλες διοργανώσεις. Ολυμπιακοί Αγώνες, Μουντιάλ, Αγώνες Γιουρόπα Λιγκ και Τσάμπιονς Λιγκ. Μπορώ φυσικά να τις παρακολουθώ ως θεατής. 


 

- Ήσουν στη Διάσκεψη για το κυπριακό στη Γενεύη. Θέλω να μου πεις πώς νιώθεις την ευθύνη τις ώρες που μεταδίδεις τις ειδήσεις και τις πληροφορίες. Και αν οι εμπειρίες και οι αποστολές του αθλητικού, σε έχουν βοηθήσει και σε αυτές της πολιτικές αποστολές. 

Η αξιοπιστία που πρέπει να έχεις είναι η ίδια σε όλα τα ρεπορτάζ. Με βοήθησε σίγουρα η εμπειρία του αθλητικού. Για παράδειγμα οι αποστολές στους Ολυμπιακούς Αγώνες. Πρόκειται για εξουθενωτική δουλειά 20 ημερών στις οποίες ξυπνάς στις 5 το πρωί και ταξιδεύεις από γήπεδο σε γήπεδο με 8 ώρες μετάδοσης στον αέρα. Στη Γενεύη ήταν 5 ημέρες. Με πρωινό ξύπνημα στις 5 το πρωί και συνεχείς συνδέσεις μέχρι και τα μεσάνυχτα αν χρειαζόταν. Στο ρεπορτάζ δεν πρέπει να μεταδίδεις άποψη. Αυτό πιστεύω. Πρέπει να μεταφέρεις γεγονότα. Ο κόσμος έχει κριτήριο για να καταλάβει όταν γνωρίζει τα γεγονότα. Έχει λοιπόν σημασία πώς μεταδίδεις κάτι. Χωρίς χαρακτηρισμούς, χωρίς προσωπική εμπάθεια ή κατεύθυνση στην είδηση. Αυτό προσπαθήσαμε να κάνουμε στη Γενεύη και αν κρίνω από την αντίδραση του κόσμο, νομίζω τα καταφέραμε. 

- Και μιας και είμαστε στα της Γενεύης, θα ήθελα την άποψή σου για τις εξελίξεις. Περισσότερο την αίσθησή σου για όλη αυτή την ιστορία των συνομιλιών…

Έχουμε φτάσει σε ένα σημείο που έχουν μείνει σημαντικά θέματα ανοιχτά, στα οποία θα πρέπει να γίνει το «πάρε - δώσε». Και είναι το πιο δύσκολο στάδιο. Νομίζω υπάρχει μία στασιμότητα γιατί δεν έχει υπάρξει κάποια μετακίνηση από την τούρκικη πλευρά στα θέματα Ασφάλειας και Εγγυήσεων. Πιστεύω ότι αυτά είναι το κλειδί για να προχωρήσουν και τα υπόλοιπα ζητήματα. Μπορεί κάποιος να πει ότι είμαστε κοντά ή και πολύ μακριά. Κανείς δεν μπορεί να ξέρει τώρα. Έχουμε να κάνουμε και με έναν απρόβλεπτο άνθρωπο, τον Ερντογάν. 

- Ποια στιγμή στη Γενεύη θυμάσαι περισσότερο;

Για μένα ήταν μία πρωτόγνωρη εμπειρία. Έπρεπε να φιλτράρεις κάθε πληροφορία. Δεν είναι ένα γεγονός μπροστά σου που το περιγράφεις όπως είναι το αθλητικό. Έρχονται πολλές πληροφορίες και υπό τη μορφή κουτσομπολιού σε κάποιες στιγμές. Καθόμασταν στο Γραφείο Τύπου των Ηνωμένων Εθνών και ξαφνικά έρχεται πληροφορία ότι θα φτάσει στη Γενεύη ο Αρχιεπίσκοπος. Έπρεπε να το φιλτράρεις, να το διασταυρώσεις και να μην το μεταδόσεις αν δεν είσαι σίγουρος. Κάποιοι το μετέδοσαν. Τελικά δεν ήρθε... Και με συνεχείς ζωντανές μεταδόσεις έπρεπε να είσαι πολύ προσεκτικός πριν μεταδόσεις κάτι.